12 maja 1935 roku - śmierć Józefa Piłsudskiego

Z przyjęciem nowej konstytucji zbiegła się śmierć Józefa Piłsudskiego. Sygnowanie przez Marszałka tej ustawy było chyba jego ostatnią czynnością urzędową.

Marszałek zmarł po ciężkiej chorobie nowotworowej 12 maja 1935 roku. Urządzono mu niezwykle  uroczysty pogrzeb z udziałem licznych delegacji zagranicznych. Czczono jego  pamięć w    wielu     krajach. W Niemczech i Francji ogłoszono żałobę narodową. Odbyło się nawet nadzwyczajne posiedzenie    Ligi    Narodów.

18 maja złożono trumnę na Wawelu w nekropolii królewskiej, serce zaś pochowano - zgodnie z życzeniem Marszałka - obok grobu jego matki na cmentarzu na Rossie w Wilnie. Nie dano mu jednak spokoju po śmierci. W dwa lata później, w czerwcu 1937 roku, z powodów porządkowych na polecenie metropolity krakowskiego, arcybiskupa Adama Sapiehy przeniesiono trumnę z krypty św. Leonarda do krypty Srebrnych Dzwonów.

Pomimo licznych protestów środowisk piłsudczykowsko - sanacyjnych i władz rządowych metropolita krakowski, sympatyzujący zresztą z narodową demokracją, decyzji nie zmienił.

Kraków 18.05.1935, generałowie Wojska Polskiego znoszą trumną z platformy kolejowej na Dworcu Głównym
Kraków 18.05.1935, generałowie Wojska Polskiego znoszą trumną z platformy kolejowej na Dworcu GłównymNarodowe Archiwum Cyfrowe
Kraków, 18.05.1935, trumna Józefa Piłsudskiego w kondukcie pogrzebowym na Rynku Głównym
Kraków, 18.05.1935, trumna Józefa Piłsudskiego w kondukcie pogrzebowym na Rynku GłównymNarodowe Archiwum Cyfrowe
Kraków, 18.05.1935, trumna w krypcie św. Leonarda na Wawelu. Widoczni m.in. Aleksandra Piłsudska (przy kolumnie), obok prezydent Ignacy Mościcki, szef Kancelarii Cywilnej Prezydenta RP Stanisław Świeżawski, adiutanci prezydenta RP kpt. Zygmuny Gużewski i kpt. Józef Hartman
Kraków, 18.05.1935, trumna w krypcie św. Leonarda na Wawelu. Widoczni m.in. Aleksandra Piłsudska (przy kolumnie), obok prezydent Ignacy Mościcki, szef Kancelarii Cywilnej Prezydenta RP Stanisław Świeżawski, adiutanci prezydenta RP kpt. Zygmuny Gużewski i kpt. Józef HartmanNarodowe Archiwum Cyfrowe
Kraków, 18.05.1935, nabożeństwo żałobne w katedrze wawelskiej. Widoczni m.in.: Aleksandra Piłsudska (siedzi na fotelu), ambasador Niemiec Hans von Moltke (drugi z lewej w pierwszym rzędzie), marszałek Rzeszy Hermann Gorenig (3. z lewej w pierwszym rzędzie)
Kraków, 18.05.1935, nabożeństwo żałobne w katedrze wawelskiej. Widoczni m.in.: Aleksandra Piłsudska (siedzi na fotelu), ambasador Niemiec Hans von Moltke (drugi z lewej w pierwszym rzędzie), marszałek Rzeszy Hermann Gorenig (3. z lewej w pierwszym rzędzie)Narodowe Archiwum Cyfrowe
Kraków, 18.05.1935, laweta z trumną przed katedrą na Wawelu
Kraków, 18.05.1935, laweta z trumną przed katedrą na WaweluNarodowe Archiwum Cyfrowe
Kraków, 18.05.1935, oficerowie armii państw obcych z odznaczeniami Józefa Piłsudskiego w kondukcie pogrzebowym
Kraków, 18.05.1935, oficerowie armii państw obcych z odznaczeniami Józefa Piłsudskiego w kondukcie pogrzebowymNarodowe Archiwum Cyfrowe
Ciało Marszałak Piłsudskiego wystawione w salonie belwederskim zamienionym na kaplicę pod sztandarami bojowników o wolność z 1831 i 1863 roku i Legionów Polskich
Ciało Marszałak Piłsudskiego wystawione w salonie belwederskim zamienionym na kaplicę pod sztandarami bojowników o wolność z 1831 i 1863 roku i Legionów Polskichreprodukcja Piotr MecikAgencja FORUM
Berlin, 18.05.1935, symboliczny pogrzeb Józefa Płlsudskiego w berlińskiej katedrze św. Jadwigi, n/z kanclerz Rzeszy Adolf Hitler, w głebi symboliczny katafalk pokryty polskim sztandarem
Berlin, 18.05.1935, symboliczny pogrzeb Józefa Płlsudskiego w berlińskiej katedrze św. Jadwigi, n/z kanclerz Rzeszy Adolf Hitler, w głebi symboliczny katafalk pokryty polskim sztandaremreprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM
Wilno, 12.05.1936, uroczystość złożenia serca Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz Marii Piłsudskiej z Billewiczów we wspólnym grobie na cmentarzu na Rossie. Kondukt pogrzebowy - ustawiona na lawecie trumna w asyście wojskowej
Wilno, 12.05.1936, uroczystość złożenia serca Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz Marii Piłsudskiej z Billewiczów we wspólnym grobie na cmentarzu na Rossie. Kondukt pogrzebowy - ustawiona na lawecie trumna w asyście wojskowejKARTAAgencja FORUM
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z gen. Edward Rydz-Śmigly i gen. Kazimierz Sosnkowski niosą na barkach trumnę przykrytą choragwią w barwach państwowych
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z gen. Edward Rydz-Śmigly i gen. Kazimierz Sosnkowski niosą na barkach trumnę przykrytą choragwią w barwach państwowychKARTAAgencja FORUM
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z uczestnicy uroczystości - premier Walery Sławek oraz przedstawiciele rządu
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z uczestnicy uroczystości - premier Walery Sławek oraz przedstawiciele rząduKARTAAgencja FORUM
Trumna z ciałem Marszałka Piłsudskiego wnoszona na Wzgórze Wawelskie
Trumna z ciałem Marszałka Piłsudskiego wnoszona na Wzgórze Wawelskiereprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM
Trumna z ciałem Marszalka Piłsudskiego wynoszona z katedry św. Jana w Warszawie
Trumna z ciałem Marszalka Piłsudskiego wynoszona z katedry św. Jana w Warszawie reprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM
Dzialo z trumną Marszałka Piłsudskiego na Polu Mokotowskim w Warszawie
Dzialo z trumną Marszałka Piłsudskiego na Polu Mokotowskim w Warszawiereprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM
Marszałek Józef Piłsudski, zdjęcie pośmiertne na łożu, na którym umarł
Marszałek Józef Piłsudski, zdjęcie pośmiertne na łożu, na którym umarłreprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z delegacja niemiecka maszeruje w kondukcie pogrzebowym
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z delegacja niemiecka maszeruje w kondukcie pogrzebowymKARTAAgencja FORUM
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z Aleksandra Piłsudska i gen. Edward Rydz-Śmigly idą w kondukcie pogrzebowym
Kraków, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z Aleksandra Piłsudska i gen. Edward Rydz-Śmigly idą w kondukcie pogrzebowymKARTAAgencja FORUM
Krakow, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z kondukt pogrzebowy, na lawecie trumna nakryta chorągwią w barwach narodowych, na której znajduje się buława marszałkowska i maciejówka
Krakow, 18.05.1935, pogrzeb Marszałka Józefa Piłsudskiego; n/z kondukt pogrzebowy, na lawecie trumna nakryta chorągwią w barwach narodowych, na której znajduje się buława marszałkowska i maciejówkaKARTAAgencja FORUM
Pogrzeb serca Marszałka Piłsudskiego na cmentarzu na Rossie, Wilno, Polska (obecnie Litwa), 12.05.1936
Pogrzeb serca Marszałka Piłsudskiego na cmentarzu na Rossie, Wilno, Polska (obecnie Litwa), 12.05.1936z archiwum Tomasza WiśniewskiegoAgencja FORUM
Puszka z sercem Marszałka Piłsudskiego ustawiona w pokoju pracy zmarlego wodza, Belweder, Warszawa, maj 1935
Puszka z sercem Marszałka Piłsudskiego ustawiona w pokoju pracy zmarlego wodza, Belweder, Warszawa, maj 1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Trumna ze zwłokami Marszałka Piłsudskiego w krypcie św. Leonarda w Katedrze na Wawelu, przy trumnie - Aleksandra Pilsudska, 18.05.1935
Trumna ze zwłokami Marszałka Piłsudskiego w krypcie św. Leonarda w Katedrze na Wawelu, przy trumnie - Aleksandra Pilsudska, 18.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Przemówienie pożegnalne prezydenta Ignacego Mościckigo przed uroczystościami w Katedrze na Wawelu, Kraków, 18.05.1935
Przemówienie pożegnalne prezydenta Ignacego Mościckigo przed uroczystościami w Katedrze na Wawelu, Kraków, 18.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Okryty kirem koń Marszałka Piłsudskiego, Kraków, 18.05.1935
Okryty kirem koń Marszałka Piłsudskiego, Kraków, 18.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Kondukt pogrzebowy na Rynku w Krakowie, 18.05.1935
Kondukt pogrzebowy na Rynku w Krakowie, 18.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Wagon z trumną Marszałka Piłsudskiego przybył do Krakowa, 18.05.1935
Wagon z trumną Marszałka Piłsudskiego przybył do Krakowa, 18.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Generałowie Armii Polskiej przeciągają linami żałobny wagon z trumną Marszałka Piłsudskiego do oczekującego w pobliżu specjalnego pociągu, Pola Mokotowskie, Warszawa, 16.05.1935
Generałowie Armii Polskiej przeciągają linami żałobny wagon z trumną Marszałka Piłsudskiego do oczekującego w pobliżu specjalnego pociągu, Pola Mokotowskie, Warszawa, 16.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Kondukt pogrzebowy na Nowym Świecie przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935
Kondukt pogrzebowy na Nowym Świecie przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu (gen. Goering z ambasadorem Niemiec w Polsce von Moltke), Warszawa, 16.05.1935
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu (gen. Goering z ambasadorem Niemiec w Polsce von Moltke), Warszawa, 16.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935
Kondukt pogrzebowy na Krakowskim Przedmieściu przed trumną Marszałka Piłsudskiego, Warszawa, 16.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Honorowa warta oficerska przed trumną Marszałka Piłsudskiego w katedrze św. Jana Chrzciciela, Warszawa, 15.05.1935
Honorowa warta oficerska przed trumną Marszałka Piłsudskiego w katedrze św. Jana Chrzciciela, Warszawa, 15.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Zwłoki Marszałka Piłsudskiego w kaplicy żałobnej w Belwederze, Warszawa, 14.05.1935
Zwłoki Marszałka Piłsudskiego w kaplicy żałobnej w Belwederze, Warszawa, 14.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM
Zwłoki Marszałka Piłsudskiego w kaplicy żałobnej w Belwederze, Warszawa, 14.05.1935
Zwłoki Marszałka Piłsudskiego w kaplicy żałobnej w Belwederze, Warszawa, 14.05.1935repr. Radosław NawrockiAgencja FORUM

Źródło: "Wielka Historia Polski" Wydawnictwo Pinnex, Kraków 2000

Masz sugestie, uwagi albo widzisz błąd?

Najnowsze