Dokumenty II RP: Depesza notyfikująca powstanie Państwa Polskiego w 1918 roku

Do P. Prezydenta Stanów Zjednoczonych, Do Królewskiego Rządu Angielskiego,

Do Rządu Rzeczypospolitej Francuskiej, Do Królewskiego Rządu Włoch,

Do Cesarskiego Rządu Japońskiego,

Do Rządu Rzeczypospolitej Niemieckiej i do Rządów wszystkich Państw wojujących i neutralnych.

Jako Wódz Naczelny Armii Polskiej, pragnę notyfikować rządom i narodom wojującym i neutralnym istnienie Państwa Polskiego Niepodległego, obejmującego wszystkie ziemie zjednoczonej Polski.

Sytuacja polityczna w Polsce i jarzmo okupacji nie pozwoliły dotychczas narodowi polskiemu wypowiedzieć się swobodnie o swym losie. Dzięki zmianom, które nastąpiły wskutek świetnych zwycięstw armii sprzymierzonych - wznowienie niepodległości i suwerenności Polski staje się odtąd faktem dokonanym.

Państwo Polskie powstaje z woli całego narodu i opiera się na podstawach demokratycznych. Rząd Polski zastąpi panowanie przemocy, która przez sto czterdzieści lat ciążyła nad losami Polski - przez ustrój, zbudowany na porządku i sprawiedliwości.

Opierając się na Armii Polskiej pod moją komendą, mam nadzieję, że odtąd żadna armia obca nie wkroczy do Polski, nim nie wyrazimy w tej sprawie formalnej woli naszej. Jestem przekonany, że potężne demokracje Zachodu udzielą swej pomocy i braterskiego poparcia Polskiej Rzeczypospolitej Odrodzonej i Niepodległej.

Wódz Naczelny Piłsudski Za Ministra Spraw Zewnętrznych Filipowicz

Warszawa, dn. 16 listopada 1918 roku

Warszawa, 10.11.1918, polski posterunek na linii kolejowejReprodukcja: FoKaAgencja FORUM

Napis na jednej z dróg przygranicznych w Wielkopolsce po odzyskaniu niepodległości Reprodukcja: FoKaAgencja FORUM

Bialystok, Rynek Główny. Miasto przejmowane z rąk niemieckich przez polskich żołnierzy, 1918reprodukcja z archiwum Agencja FORUM

Piknik z okazji odzyskania przez Polskę niepodległości, 1918reprodukcja: z archiwum Izy WojciechowskiejAgencja FORUM

Warszawa, listopad 1918 rok. Pochód ulicami Krakowskie Przedmieście i Nowy Świat z okazji odzyskania niepodległości reprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM

Naczelnik Państwa Józef Piłsudski na kolacji wydanej na jego cześć przez legionistów i peowiaków 23 listopada 1918 r. w kasynie Sztabu Generalnego w Warszawie reprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM

Józef Piłsudski dekoruje oficerów krzyżem Virtuti Militari za rozbrajanie Niemców w 1918 rokureprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM

Listopad 1918 rok, żołnierze Polskiej Siły Zbrojnej rozbrajają niemieckich żołnierzyReprodukcja: FoKaAgencja FORUM

Warszawa 1918 rok, zrywanie szyldów z napisami niemieckimi w Warszawie przez ludność polskąreprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM

Józef Piłsudski podczas zaprzysiężenia Wojska Polskiego, listopad 1918 r. Zdjęcie ze zbiorów Muzeum Wojska w Białymstokureprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM

Przejście I Brygady przez Wisłę pod AnnopolemReprodukcja: FoKaAgencja FORUM

Manifest do Ludu Polskiego na odzyskanie niepodległości w 1918 roku wydany przez Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej. Podpisy złożyli min. Ignacy Daszyński, Jędrzej Moraczewski, Edward Rydz-Śmigły, Wincenty Witos, Wacław Sieroszewski, Tomasz Nocznicki. Plakat ze zbiorów Muzeum Niepoległości w WarszawieReprodukcja: Marek SkorupskiAgencja FORUM

Rozbrajanie Niemców w Warszawie - warta studentów. W głębi widoczni rozbrojeni żołnierze niemieccy, listopad 1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Rozbrojeni żołnierze niemieccy narodowości polskiej, listopad 1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Pierwsza warta polska na odwachu krakowskim, listopad 1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Pierwsze dowództwo polskie w Wieliczce - fotografia żołnierzy legionowych; listopad 1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Pierwsza warta polska na odwachu krakowskim. Od lewej stoją: Czesław Zajączkowski (trębacz), Wilhelm Stec, porucznik Jan Gawron; 31.10.1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Pierwsza warta polska na odwachu krakowskim, 31.10.1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Strzelec z 1 Batalionu Akademickiego w Krakowie z pełnym ekwipunkiem gotowy do wymarszu; listopad 1918Narodowe Archiwum Cyfrowe

Józef Piłsudski witany na dworcu kolejowym w Warszawie 11 listopada 1918 roku po jego powrocie z więzienia w Magdeburgureprodukcja: Piotr MecikAgencja FORUM